Συντάκτης: Κώστας Παππάς

Οι αρμόδιοι Τομεάρχες του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Κατερίνα Νοτοπούλου, Χάρης Μαμουλάκης και Νίκος Παππάς, καταθέτουν εκ νέου την τροπολογία, στο σχέδιο νόμου Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, για τον μηδενισμό του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.) για τα προϊόντα εμμήνου ρύσεως και μείωση του Φ.Π.Α. για απορροφητικές πάνες ενηλίκων.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, παρά τις ευνοϊκές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2022/542, εξακολουθεί να εφαρμόζει Φ.Π.Α. 24% που είναι από τους υψηλότερους στην Ε.Ε. στα προϊόντα εμμήνου ρύσεως. Συνάμα δεν έκανε χρήση των προβλέψεων για μειωμένο συντελεστή σε απορροφητικά προϊόντα υγιεινής για την ακράτεια ενηλίκων.

Με δεδομένες τις πρόνοιες της κωδικοποιημένης Οδηγίας 2006/112/Ε.Κ. για τον Φ.Π.Α. στα απορροφητικά προϊόντα υγιεινής, τις ιδιαίτερες επιβάρυνσεις του γυναικείου πληθυσμού από τον Φ.Π.Α. προϊόντων υγιεινής, τις δυσανάλογες επιβάρυνσεις των ενηλίκων στα απορροφητικά προϊόντα ακράτειας, με την επανακατατεθείσα τροπολογία του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ προτείνεται ο μηδενικός συντελεστής Φ.Π.Α. για τα προϊόντα εμμήνου ρύσεως και η υπαγωγή στον μειωμένο συντελεστή Φ.Π.Α. των απορροφητικών προϊόντων ακράτειας ενηλίκων.

Αναλυτικά η τροπολογία:

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ – ΠΡΟΣΘΗΚΗ

Στο σχέδιο νόμου Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Φορολογική μεταρρύθμιση για το δημογραφικό και τη μεσαία τάξη – Μέτρα στήριξης για την κοινωνία και την οικονομία»

Θέμα: «Μηδενισμός Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.) για τα προϊόντα εμμήνου ρύσεως και μείωση Φ.Π.Α. για απορροφητικές πάνες ενηλίκων, κατ’ εφαρμογή́ του Ευρωπαϊκού́ πλαισίου»

Α. ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Ιστορικά, πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένων των μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.), φορολογούσαν τα απαραίτητα προϊόντα υγιεινής περιόδου με τον κανονικό́ συντελεστή́ Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.), γεγονός που προκαλούσε συζητήσεις για τη φορολογική́ ισότητα και την ταξινόμηση αυτών των προϊόντων, ως μη απαραίτητα ή «πολυτελείας».

Τον Απρίλιο του 2022, η Ε.Ε. αναθεώρησε την Οδηγία για τον Φ.Π.Α., παρέχοντας στα κράτη – μέλη με την Οδηγία 2022/542 μεγαλύτερη ευελιξία να μειώσουν ή να καταργήσουν τον Φ.Π.Α. σε προϊόντα υγιεινής. Προηγουμένως, ο ελάχιστος συντελεστής Φ.Π.Α. για αυτά́ τα προϊόντα ήταν 5%. Η ανανεωμένη οδηγία επιτρέπει στα κράτη – μέλη να εφαρμόζουν μειωμένους συντελεστές, ακόμη και μηδενικό́ Φ.Π.Α., για προϊόντα εμμήνου ρύσεως.

Τα κράτη – μέλη μετά την ενσωμάτωση της παραπάνω Οδηγίας προέβησαν σε νομοθετικές ρυθμίσεις για τα προϊόντα περιόδου ή γυναικείας υγιεινής.

Τρέχοντες συντελεστές Φ.Π.Α. στα προϊόντα εμμήνου ρύσεως στην Ε.Ε.:

● Μηδενικός Συντελεστής (0%):

Ιρλανδία: Εφαρμόζει μηδενικό Φ.Π.Α. σε προϊόντα υγιεινής, πολιτική που ισχύει πριν από τις ευρωπαϊκές ρυθμίσεις.

Μειωμένοι Συντελεστές (κάτω από τον κανονικό Φ.Π.Α.):

●  Γερμανία: Μείωσε τον Φ.Π.Α. από 19% σε 7% για τα προϊόντα εμμήνου ρύσεως από 1 Ιανουαρίου 2020.

●  Γαλλία: Εφαρμόζει Φ.Π.Α. 5,5%.

●  Ισπανία: Μείωσε τον Φ.Π.Α. από 10% σε 4%.

●  Λουξεμβούργο: Εφαρμόζει Φ.Π.Α. 3%.

●  Πολωνία και Μάλτα: Εφαρμόζουν Φ.Π.Α. 5%.

Στην Ελλάδα πάλι, ο Φ.Π.Α. στα προϊόντα εμμήνου ρύσεως παραμένει στο 24% -όσο δηλαδή φορολογούνται το αλκοόλ, τα καλλυντικά και άλλα είδη που δεν είναι πρώτης ανάγκης- τη στιγμή που ο Φ.Π.Α. για το χαρτί υγείας είναι 6%. Περίπου το 20% των γυναικών στην Ελλάδα δυσκολεύονται να αντέξουν οικονομικά το μηνιαίο κόστος των προϊόντων περιόδου.

Έρευνα που είχε πραγματοποιήσει η MRB Hellas το 2018 αποκάλυψε πως «10.000 κορίτσια έχουν φύγει νωρίς ή εξ ολοκλήρου από το σχολείο επειδή δεν είχαν την οικονομική δυνατότητα να αγοράσουν προϊόντα περιόδου». Στην ίδια έρευνα, το 20% των μαμάδων δήλωνε ότι δυσκολεύεται οικονομικά να αγοράσει σερβιέτες, ενώ το 18% των μαμάδων ανέφερε πως δεν έχει αγοράσει προϊόντα πρώτης ανάγκης τουλάχιστον μια φορά, προκειμένου να αγοράσει σερβιέτες. Αν και έχουν περάσει σχεδόν έξι χρόνια απ’ όταν διεξήχθη η έρευνα, οι συνθήκες στην Ελλάδα για πολλούς ανθρώπους που χρειάζονται προϊόντα περιόδου, εξακολουθούν να είναι δυσμενείς καθώς ο ΦΠΑ δεν έχει μειωθεί.

Η Ελλάδα, παρά τις ευνοϊκές προβλέψεις της παραπάνω Οδηγίας, εξακολουθεί να εφαρμόζει Φ.Π.Α. 24% που είναι από τους υψηλότερους στην Ε.Ε. στα προϊόντα περιόδου. Συνάμα δεν έκανε χρήση των προβλέψεων για μειωμένο συντελεστή σε απορροφητικά προϊόντα υγιεινής για την ακράτεια ενηλίκων.

Με δεδομένες τις πρόνοιες της κωδικοποιημένης Οδηγίας 2006/112/Ε.Κ. για τον Φ.Π.Α. στα απορροφητικά προϊόντα υγιεινής, τις ιδιαίτερες επιβάρυνσεις του γυναικείου πληθυσμού από τον Φ.Π.Α. προϊόντων υγιεινής περιόδου, τις δυσανάλογες επιβάρυνσεις των ενηλίκων στα απορροφητικά προϊόντα ακράτειας, με την παρούσα τροπολογία προτείνεται ο μηδενικός συντελεστής Φ.Π.Α. για τα προϊόντα περιόδου και την υπαγωγή στον μειωμένο συντελεστή Φ.Π.Α. των απορροφητικών προϊόντων ακράτειας ενηλίκων.

Ειδικότερα με το πρώτο άρθρο θεσπίζεται σε μόνιμη βάση ο μηδενισμός του Φ.Π.Α. για τις σερβιέτες υγείας, τα ταμπον υγείας και παρόμοια είδη υγιεινής. Και οι τρεις κατηγορίες αγαθών αποτελούν υποκατηγορίες της ίδιας δασμολογικης κλάσης (9619).

Με το δεύτερο άρθρο τροποποιείται η παράγραφος 49 του Παραρτήματος ΙΙΙ του Κώδικα Φ.Π.Α., ούτως ώστε να προστεθούν στον μειωμένο συντελεστή Φ.Π.Α. (13%) οι απορροφητικές πάνες για την ακράτεια ενηλίκων. Τα είδη αυτά βρίσκονται στην ίδια δασμολογική κατηγορία με τα είδη που προϋπήρχαν στην παράγραφο που τροποποιείται.

Β. ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ-ΠΡΟΣΘΗΚΗ

Άρθρο …

Στην παράγραφο 1 του άρθρου 26 του ν. 5144/2024 προστίθεται παράγραφος 1α ως εξής:

«1α. Κατ εξαίρεση για τις υποκατηγορίες «Σερβιέτες υγείας» (Δ.Κ 9619 0071), «Ταμπόν Υγείας» (Δ.Κ 9619 0075), «Αλλαα» (Δ.Κ 9619 0071) της δασμολογικης κλάσης με τίτλο «Σερβιέτες υγείας, ταμπόν υγείας και παρόμοια είδη» (Δ.Κ Ε.Χ 9619), ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε μηδέν τοις εκατό (0%)» .

Άρθρο…

Στην παράγραφο 49 του Παράρτηματος ΙΙΙ του του ν. 5144/2024 προστίθεται δεύτερο εδάφιο και η παράγραφος διαμορφώνεται ως εξής :

«49. Είδη για τη βρεφική ασφάλεια και προστασία, ήτοι απορροφητικές πάνες για βρέφη, από κάθε ύλη (Δ.Κ. Ε.Χ. 9619) και καθίσματα αυτοκινήτου παιδικά και τα μέρη αυτών (Δ.Κ. Ε.Χ. 9401). Είδη για την υγιεινή ενηλίκων όπως πάνες για την ακράτεια ενηλίκων (ΔΚ ΕΧ 9619 00 89)».

ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΟΜΕΝΩΝ Ή ΚΑΤΑΡΓΟΥΜΕΝΩΝ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ

Τροποποίηση – αντικατάσταση – συμπλήρωση διατάξεων
Διατάξεις αξιολογούμενης ρύθμισης	Υφιστάμενες διατάξεις
Άρθρο … .Στο άρθρο 26 του ν. 5144/2024 προστίθεται νέα παράγραφος 1α ως εξής: «1α. Κατ εξαίρεση για τις υποκατηγορίες «Σερβιέτες υγείας» (Δ.Κ 9619 0071), «Ταμπόν Υγείας» (Δ.Κ 9619 0075), «Αλλά» (Δ.Κ 9619 0071) της δασμολογικης κλάσης με τίτλο «Σερβιέτες υγείας, ταμπόν υγείας και παρόμοια είδη» (Δ.Κ Ε.Χ 9619), ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε μηδέν τοις εκατό (0%)» . Άρθρο… Η παράγραφος 49 του Παράρτηματος ΙΙΙ του του ν. 5144/2024 διαμορφώνεται ως εξής : «49. Είδη για τη βρεφική ασφάλεια και προστασία, ήτοι απορροφητικές πάνες για βρέφη, από κάθε ύλη (Δ.Κ. Ε.Χ. 9619) και καθίσματα αυτοκινήτου παιδικά και τα μέρη αυτών (Δ.Κ. Ε.Χ. 9401). Είδη για την υγιεινή ενηλίκων όπως πάνες για την ακράτεια ενηλίκων (ΔΚ ΕΧ 9619 00 89)».	Άρθρο 26 του ν. 5144/2024 Συντελεστές – Υπολογισμός του φόρου 1. Ο συντελεστής του ΦΠΑ ορίζεται σε είκοσι τέσσερα τοις εκατό (24%) στη φορολογητέα αξία. Για τα αγαθά και τις υπηρεσίες που περιλαμβάνονται στο Παράρτημα III του παρόντος Κώδικα, ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε δεκατρία τοις εκατό (13%). Για τα αγαθά και τις υπηρεσίες για τα οποία υπάρχει ειδική πρόβλεψη στο Παράρτημα III του παρόντος Κώδικα, ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε έξι τοις εκατό (6%) και σε τέσσερα τοις εκατό (4%) κατά περίπτωση. Ο συντελεστής ΦΠΑ που ορίζεται για τα αγαθά και τις υπηρεσίες του Παραρτήματος ΙΙΙ δεν εφαρμόζεται στις ηλεκτρονικά παρεχόμενες υπηρεσίες, με την εξαίρεση εκείνων που εμπίπτουν στην παρ. 8 του Κεφαλαίου Β. ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ του Παραρτήματος ΙΙΙ. Κατ` εξαίρεση, για τα εμβόλια της ΔΚ ΕΧ 3002 κατά του κορωνοϊού COVID-19, που έχουν εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ή από τα κράτη μέλη, ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε μηδέν τοις εκατό (0%). 2. Για τον υπολογισμό του φόρου στην παράδοση αγαθών, στην παροχή υπηρεσιών και στην ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών, εφαρμόζονται οι συντελεστές που ισχύουν κατά τον χρόνο που ο φόρος γίνεται απαιτητός, σύμφωνα με τα άρθρα 21 και 23. 3. Για τα εισαγόμενα αγαθά εφαρμόζονται οι συντελεστές που ισχύουν κατά τον χρόνο που ο φόρος γίνεται απαιτητός, σύμφωνα με το άρθρο 22. 4. Με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, είναι δυνατή η μείωση κατά τριάντα τοις εκατό (30%) των συντελεστών του ΦΠΑ για τα νησιά Λέρο, Λέσβο, Κω, Σάμο και Χίο, εφόσον: α) έχουν συσταθεί και λειτουργούν εντός της περιφέρειάς τους κέντρα και δομές της παρ. 4 του άρθρου 8 του ν. 4375/2016 (Α` 51), όπως αυτό προκύπτει από σχετική βεβαίωση, που εκδίδεται από την Υπηρεσία Υποδοχής και Ταυτοποίησης του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, και β) πρόκειται για αγαθά τα οποία, κατά τον χρόνο που ο φόρος γίνεται απαιτητός: βα) βρίσκονται στα νησιά αυτά και παραδίδονται από υποκείμενο στον φόρο που είναι εγκατεστημένος στα νησιά αυτά, ββ) πωλούνται με προορισμό τα νησιά αυτά από υποκείμενο στον φόρο, εγκατεστημένο σε οποιοδήποτε μέρος του εσωτερικού της χώρας, προς αγοραστή υποκείμενο ή προς μη υποκείμενο στον φόρο νομικό πρόσωπο, εγκατεστημένο στα νησιά αυτά, βγ) αποστέλλονται ή μεταφέρονται προς υποκείμενο στον φόρο ή προς μη υποκείμενο στον φόρο νομικό πρόσωπο που είναι εγκατεστημένο στα νησιά αυτά, στο πλαίσιο της ενδοκοινοτικής απόκτησης αγαθών, βδ) εισάγονται στα νησιά αυτά. Η απόφαση του πρώτου εδαφίου ανακαλείται αυτοδικαίως εντός τριών (3) μηνών από την παύση λειτουργίας κέντρου ή δομής της περ. α). Η μείωση των συντελεστών δεν ισχύει για τα καπνοβιομηχανικά προϊόντα και τα μεταφορικά μέσα. 5. Η μείωση της παρ. 4 ισχύει και για τις υπηρεσίες που εκτελούνται υλικά στην περιοχή αυτήν από υποκείμενο στον φόρο, ο οποίος κατά τον χρόνο που ο φόρος γίνεται απαιτητός είναι εγκαταστημένος στην περιοχή αυτή. 6. Οι συντελεστές που προκύπτουν από τη μείωση των παρ. 4 και 5 στρογγυλοποιούνται στην πλησιέστερη ακέραιη μονάδα. Το μηδέν κόμμα πέντε (0,5) της μονάδας στρογγυλοποιείται στην ανώτερη ακέραια μονάδα. 7. Με απόφαση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων ρυθμίζονται η διαδικασία και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου. Άρθρο 71 του ν. 5144/2024 Τελικές διατάξεις ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΟΥ ΥΠΑΓΟΝΤΑΙ ΣΕ ΜΕΙΩΜΕΝΟ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗ (παρ. 1 του άρθρου 26) Α. ΑΓΑΘΑ 49. Είδη για τη βρεφική ασφάλεια και προστασία, ήτοι απορροφητικές πάνες για βρέφη, από κάθε ύλη (Δ.Κ. Ε.Χ. 9619) και καθίσματα αυτοκινήτου παιδικά και τα μέρη αυτών (Δ.Κ. Ε.Χ. 9401).

Αθήνα, 5 Νοεμβρίου 2025

Οι προτείνοντες βουλευτές

Νοτοπούλου Αικατερίνη

Μαμουλάκης Χάρης

Παππάς Νίκος